مصطفى النوراني الاردبيلي

199

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

در يكصد گرم ريواس 95 گرم آب ، 16 كالرى انرژى ، 6 / 0 گرم پروتئين ، 1 / 0 گرم چربى ، 7 / 3 گرم گلوسيد ، 7 / 0 گرم سلولز ، 18 ميلىگرم فسفر ، 8 / 0 ميلىگرم آهن ، 251 ميلىگرم پتاسيم ، 96 ميلىگرم كلسيم ، 100 واحد ويتامين A ، 9 ميلىگرم ويتامين C و مقدارى ويتامين‌هاى گروه ب دارد ، اما ريواس به جهت داشتن اسيد اگزاليك فراوان ( 275 / 0 گرم درصد ) اگر به مقدار زياد خورده شود خطرناك است . اسيد اگزاليك در بدن نمىسوزد و با كلسيم رسوب مىدهد و رسوب آن با كلسيم ممكن است در كليه ايجاد سنگ كند . « 1 » ريباس ، ريوند ( ريوند زراعى ) به علت داشتن اسيد اكساليك در حيوانات مسموميت به وجود مىآورد اين دسته گياهان ضمنا حاوى هتروزيدهاى آنتراكينونيك نيز مىباشند . گونه‌هاى ديگرى از گياهان اين تيره مانند پودرواش پارسا ، علف هفت بند پارسا كه در آنها شيره تند و زننده‌اى وجود دارد موجب تحريك روده و معده در حيوانات مىشود . « 2 » گل ريباس ، گر و كنه را و ريشهاى تن را نيك باشد و برگش زهر دارد و ريباس هر چه سطبرتر بهتر و او سرد است ، حرارت را بشكند ، تشنگى ببرد و طبيعت ببندد ، معده و جگر را قوى مىگرداند و منش گردا بنشاند و بيهوشى را كه از حرارت دل بود منع كند و آبش با آرد جو چون بر حمره و نمله طلا كنند سود دارد و تخمش سرد و خشك است ، قابض خلفه‌اى مزمنه را سود مىكند همچنان كه تخم حُمّاض كند . « 3 » مشخصات بتانيكى : گياهى است درختچه مانند با شاخه‌هاى قهوه‌اى رنگ ، برگهاى آن شبيه به برگ مو و دندانه‌دار مىباشد گلهاى آن سفيد رنگ و مجتمع و به صورت خوشه آويزان است . ميوه آن قرمز و اغلب به‌طور وحشى در آسيا و اروپا مىرويد مانند زوفا . يكى از گياهان مورد

--> ( 1 ) - بهداشت تغذيه ، ص 459 . ( 2 ) - گياهان سمى ، ص 207 . ( 3 ) - الابنيه عن حقايق الادويه ، ص 163 .